Posta czy postu? Prawidłowa odmiana słowa POST

Odkąd media społecznościowe się upowszechniły, mamy istny zalew postów. No właśnie, ale co wrzucamy na Facebooka: post czy posta? Nie widzieliśmy czyjegoś postu czy posta?

Jeśli temat Was interesuje, przeczytajcie cały poniższy tekst, a jeśli nie – przejdźcie od razu do sekcji odmiana słowa post (choć nie polecam iść na skróty, bo po drodze podaję dużo ciekawych informacji, które wiele Wam wyjaśnią!).

 


 

Gdy poprosiliście mnie na Facebooku o zamieszczenie odmiany słowa post, pomyślałam sobie, że to będzie łatwizna. Zajrzę do najnowszego słownika ortograficznego, machnę trzy zdania i wszyscy będą zadowoleni. HA, HA, HA. Chciałabyś, Łupińska! Nic z tych rzeczy, ponieważ językoznawcy plączą się w zeznaniach. Przeprowadziłam więc miniśledztwo – co nie było łatwe, bo materiału dowodowego jest tyle co kot napłakał – i poniżej zamieszczam wyniki tego… śledztewka.

 

Post a słowniki

Słowo post w znaczeniu wpisu w internecie pojawia się w „Wielkim słowniku ortograficznym PWN” pochodzącym z tego roku oraz w kilku źródłach internetowych: na sgjp.pl, na wsjp.pl i na dobryslownik.pl. Największe zaufanie mam do aktualnego WSO PWN. Niestety twórcy hasła post trochę z nas zakpili, bo podali tam tylko formę dopełniacza (kogo? czego?), ale zapomnieli o równie problematycznym bierniku (kogo? co?). Ja sobie jeszcze poradzę, bo mnie taki ochłap informacji wystarczy do odtworzenia całej odmiany, ale współczuję normalnym ludziom, którzy nie są korektorami…

 

Rodzaj męskozwierzęcy?

Do rzeczy: WSO PWN podaje, że dopełniacz słowa post brzmi posta. Bardzo podoba mi się to stanowisko, ponieważ w ten sposób na podstawie samego dopełniacza (nawet bez kontekstu) możemy stwierdzić, czy mowa o poście internetowym, czy o poście w znaczeniu np. religijnym.

Nie wrzuciłam posta (D) na Fejsa.
Nie trzymam się ścisłego postu (D).

Ta odmiana może sugerować nam, że według autorów nasz post jest rodzaju męskozwierzęcego, tak jak np. słoń. (Jest to trochę dziwne, no bo kto to widział stosować odmianę zwierzęcą do rzeczy?) A słowo słoń chyba wszyscy umiecie odmienić.

Nie widziałam słonia (D). Widziałam słonia (B).
Nie napisałam posta (D). Napisałam posta (B).

 

…czy rodzaj męskorzeczowy?

Jednak wspomniane przeze mnie źródła internetowe w większości podają, że forma posta w bierniku jest rzadsza, potoczna. Na jej miejsce wskazują formę post. Tylko że wtedy zmienia nam się wzór odmiany i nagle słowo post przestaje być rzeczownikiem w rodzaju męskozwierzęcym, a staje się rzeczownikiem w rodzaju męskorzeczowym, tak jak np. słowo dom. (Co nawet pasuje, bo post bardziej jest rzeczą niż zwierzęciem czy w ogóle czymś żywym!) To niestety powoduje, że również w dopełniaczu musielibyśmy zacząć mówić inaczej – a dokładniej tak jak w przypadku postu religijnego. Odmiana tego słowa w obu znaczeniach wyglądałaby więc identycznie. A mnie się to nie podoba, bo ja lubię dopełniaczowego posta!

Nie zbudowałam domu (D). Zburzyłam dom (B).
Nie napisałam postu (D). Napisałam post (B).
Nie przestrzegałam postu (D). Stosuję post (B).

 

Jak więc mówić?

W tym momencie trochę nie wiadomo. Przypuszczam, że niedługo wymieszają się nam formy obu rodzajów i będzie tak jak ze słowem blog, które w dopełniaczu brzmi bloga, ale w bierniku przybiera dwie formy – albo (ten) blog, albo (tego) bloga.

 

Odmiana słowa post

I w końcu to, na co wszyscy czekali!

Poniżej znajdziecie dwie odmiany słowa post. Ta na zielono wskazuje na rodzaj męskozwierzęcy i jest poniekąd odtworzona z hasła w WSO PWN. Ta druga, na żółto, jest identyczna z męskorzeczową odmianą słowa post w znaczeniu religijnym.

W tym momencie zalecałabym konsekwentne stosowanie jednej wybranej odmiany. Sądzę jednak, że forma postu w dopełniaczu zniknie, a w bierniku – tak jak napisałam wyżej – będą dopuszczalne obie formy (tak jak to się stało w przypadku słowa blog).

M. (co to?) ten post

D. (czego nie napisałaś?) tego posta / tego postu

C. (czemu się przyglądasz?) temu postowi

B. (co czytasz?) tego posta / ten post

N. (czym się musisz zająć?) tym postem

Ms. (gdzie to napisałaś?) w tym poście

W. (och, ty mój zabawny) poście!

 

Polszczyzna jest piękna, prawda? ♥

Ula Łupińska

Dzięki za przeczytanie tekstu! Jeśli Ci się podobał, udostępnij go na Facebooku :) I czekam na Twój komentarz pod tekstem!

  • Zofia Jachimowicz

    Bardzo ciekawy wpis! :) Muszę przyznać, że do tej pory stosowałam odmianę męskorzeczową i chyba, dopóki nie zostanie to ujednolicone, przy niej zostanę ^^

    • Czyli Twój dopełniacz wygląda inaczej, niż zaleca WSO PWN ;))

      • Zofia Jachimowicz

        No właśnie przyjęłam tę informację ze smutkiem. Miałam szczerą nadzieję, że odmieniam zgodnie z tym co uznaje PWN. I nawet rozumiem fakt, że należy odróżnić post religijny od publikacji, ale jestem osobą, która dużo robi na słuch i powiedzenie: „opublikowałam posta” jakoś mi zgrzyta…. ^^

        • To może zapomnij o ryzykownym anglicyzmie i mów „opublikowałam wpis”?

          • Zofia Jachimowicz

            Świetny pomysł, dziękuję! :) Myślę, że to w sumie najbezpieczniejsze :)

  • Kiedy ja mam problem z odmianą, staram się tak ułożyć zdanie, aby danego słowa nie odmieniać. Trudne i nie zawsze się udaje, ale warto spróbować bezpiecznej formy. :)

    • Haha, to chyba czasem nie jest warte wysiłku, bo nakombinujesz się, jak uniknąć odmiany, co? ;)

      • Nie jest aż tak źle. Słowa blog czy post (jeszcze np. fanpage) wolę nie odmieniać i kombinować. Na szczęście nie ma tak dużo tych słów.

        • A bloga dlaczego nie chcesz odmieniać?

          • Nie zawsze jestem na 100% pewna, jak to poprawnie w zdaniu zrobić. Niby mi pasuje, ale zawsze znajdą się „życzliwi”, którzy każdą formę skrytykują.

          • To w razie wątpliwości wpadaj do mnie i do mnie możesz też odsyłać tych życzliwych – rozprawię się z nimi ;)

          • Dziękuję. Zapamiętam. :)

  • Ula, po co to całe śledztwo, dociekania i wyprowadzanie z WSO, skoro wystarczy zajrzeć do Słownika gramatycznego języka polskiego? Oj, dzieci, dzieci…
    https://uploads.disquscdn.com/images/def24951bd619f2f83b49eebdb2f335a71b8a9e6017f5580a80f909d5bd377f9.jpg

  • Piotr Kurzynowski

    Wnioskuje Pani, że ponieważ w dopełniaczu proponuje się tego posta, a nie postu, to z tego wynika, że jest to odmiana zwierzęca, choć sama Pani się temu dziwi. No to i ja się podziwię jedząc kalafiora, pisząc przy użyciu ołówka, pijąc mleczko ze spodka i bijąc się w głowę przy pomocy młotka :) pozdrawiam :).

    • Mnie to nie dziwi, to po prostu taki zwrot do czytelników :)

      A jeśli chodzi o kalafior, ołówek, mleczko i młotek, to wszystkie te słowa są rodzaju męskorzeczowego (jedynie kalafior czasami się „umęskozwierzęca”).

      • Piotr Kurzynowski

        Chodziło mi tylko o to, że post jest, według mnie, męskorzeczowy w obu przypadkach (bo końcówka -a w dopełniaczu o niczym nie przesądza) i w związku z tym w bierniku ma odmianę typu „napisałam ten post”. Aaaa, i jadłem kalafior oczywiście ;)

        • Ależ oczywiście, zgadzam się, sama końcówka -a o niczym nie świadczy :) Rozpoznanie rodzaju gramatycznego jest troszkę bardziej skomplikowane, ale nie skupiałam się na tym, żeby niepotrzebnie nie wydłużać tekstu. Za jakiś czas na pewno o tym napiszę, bo przy odmianie wyrazów znajomość rodzajów (zwłaszcza męskich) baaardzo się przydaje.

  • Agnieszka Dudek

    Ulo jeśli napiszę, że dziś umieściłam na blogu nowego posta, ale nie przeczytałam ostatniego posta Justyny to będzie dobrze?

    • Jak najbardziej możesz tak napisać, będzie znakomicie :)

  • Ana

    Piękna i cudowna :)

  • Wspaniale, że piszesz na takie tematy, bo to bardzo przydatna wiedza. Dopiero tu trafiłam i zostanę na dłużej. :)

  • Ja mówię kogo, czego? „posta”. Ufff, czyli prawidłowo. A np. linka czy linku?

  • ideagrafika

    No i wreszcie wszystko jasne :) Teraz z przyjemnością wezmę się za pisanie posta na fejsa :) Swoją drogą poprawnie jest już użycie słowa fejs w polskiej pisowni? ;)

    • Myślę, że w języku potocznym/nieoficjalnym spokojnie możemy tak mówić/pisać – dałabym tylko dużą literę, tj. Fejsa ;)

  • Ola Smoleń

    Dzięki za zebranie tych informacji!
    Tylko w przykładzie akurat „nie przestrzegałam postu” i „przestrzegałam (też) postu” – chyba że przestrzegałaś ten post, by nie rozmawiał z nieznajomymi ;)

    • Dziękuję Ci ślicznie! Tyle osób to widziało i dopiero Ty zauważyłaś błąd :) Już poprawiłam!

  • Pingback: Miesiąc zblogowAny (23): Listopadowy skrót informacji | Świat zblogowAny()